Nepomuki Roztocza Wschodniego i ziemi lubaczowskiej

Z biegiem czasu będą się tutaj pojawiać opisy kolejnych Nepomuków z ziemi lubaczowskiej i okolicy.

I NEPOMUK: Basznia Dolna – kapliczka przy krzyżu

II NEPOMUK: Nowiny Horynieckie – kapliczka Sobieskiego

Nepomuki, czyli przedstawienia św. Jana Nepomucena zyskały dużą sławę. Kapliczek mu poświęconych, figur czy obrazów można znaleźć ogrom. Powstają strony internetowe mu poświęcone, książki. Tę postać obrosło multum legend. Można odnieść wrażenie, że to najbardziej spektakularny święty jaki istnieje. Jest na tyle niezwykły, że interesują nepomuksię nim nawet osoby niewierzące, które pasjonuje… nie wiadomo do końca co, po prostu „Nepomuk”. Dochodzi u nich do czegoś w rodzaju uzależnienia. Jak pisze autor strony nepomuki.plProces ten obserwowałem później po wielokroć. Można postawić diagnozę: choroba nepomucka atakuje poprzez oczy, rozwija się w ciągu 2-4 tygodni, zarazić się nią można od innego nosiciela, bezpośrednio od przydrożnej figury lub poprzez kontakt z papierem czy ekranem na którym widać Nepomuka. Choroba ma różne fazy i przebiegać może ostro bądź łagodnie. Osobniki całkowicie odporne na wirusa to zwykle typy o niskim ilorazie inteligencji i braku wrażliwości na piękno.

Coś w tym musi być, bowiem podobnie jak z kamiennymi krzyżami, nie chodzi tutaj o sam obiekt i jego wygląd, tylko wszystko inne z nim związane. Jest to legenda samej postaci, powiązania z dawnymi pogańskimi zwyczajami starożytnych słowiańskich duchów, które miały pieczę nad wszystkim wokół. Podobnie jest dziś ze świętymi, którzy przejęli rolę tych starych duchów. Można śmiało powiedzieć, że przetransformowali się i teraz duch opiekuńczy, który chronił ludzi przed powodziami, czy też był strażnikiem brodów, to chrześcijański święty. Stąd właśnie ta fascynacja Nepomukami nie tylko u chrześcijan, ale i ludzi niewierzących. Żeby złapać bakcyla związanego z Nepomukami, jak pisał powyżej autor przytaczanej strony, wystarczy trochę po przebywać w towarzystwie świętego, zasięgnąć trochę informacji… naoglądać się… i przede wszystkim dotrzeć do kilku najbardziej spektakularnych Nepomuków w regionie, u nas śmiało można do nich zaliczyć Nepomuki z Nowin Horynieckich i Gorajca. Nie chodzi o same figury, czy też kapliczki, ale o ich otoczenie i klimat jaki wytwarzają, to jest właśnie duch miejsca, duch Nepomuka.

Pod tym adresem: www.nepomuki.pl wykaz naszych lokalnych Nepomuków. Z biegiem czasu każdy z nich zostanie opisany na tej stronie, gdzie szczególną rolę odgrywać będą dodatkowo takie aspekty jak otoczenie.