Archiwa kategorii: Werchrata

Werchrata – krzyż na Połoninie Dahańskiej

dahany

Inskrypcja

Krzyżowi Twojemu kłaniamy się Władco, i święte Twoje zmartwychwstanie wysławiamy

1860

Opis Obiektu

Dahany przed rozbiorami były częścią Starej Huty, potem stały się przysiółkiem Werchraty. Następnie na starych mapach znajdujemy nazwy: „Na Dehanach”, „Na Dohanach”, „Na Dahanach”. Przed wojną było tutaj 35 budynków. Wioska przestała istnieć po 1947 roku, gdy wywieziono stąd Ukraińców w Akcji Wisła. Krzyż ten stał przy rozwidleniu dróg, mniej więcej w środku wioski, od strony Wielkiego Działu.

Na krzyżu znajduje się tylko Troparion Pokłonu Krzyżowi i data. Należy wnioskować, że był to krzyż wystawiony przez mieszkańców wioski i służył im do celów religijnych, jako kapliczka. Oprócz Troparionu znajdziemy na krzyżu klasyczne skróty: Tytuł, Imiona: Jezus Chrystus, i skrót oznaczający: „Zwycięzca Śmierci”. Do tego mamy ładną płaskorzeźbę Jezusa w ludowej formie. Ponieważ z jakiegoś powodu mieszkańcy musieli wystawić krzyż w środku wioski, stąd należy przypuszczać, że skrót oznaczający „Zwycięzca śmierci” może odnosić się do pokonania jakiejś zarazy w wiosce, czy też jej ustąpienia. Zazwyczaj krzyże choleryczne z tego okresu, pod stopami Jezusa miały czaszkę i piszczele, ale tutaj równie dobrze można przyjąć, że płaskorzeźba czaszki i ten skrót oznaczają to samo – czyli symboliczne zwycięstwo nad śmiercią.

Fotogaleria szczegółów

Lokalizacja – Gdy dostaniemy się na Dahany, możemy od tzw. betonowego koryta zejść na dół. Tam napotkamy pojedyncze drzewa po sadach i ulicach wioski. Idziemy brzegiem lasu na wschód aż trafimy na ten krzyż.

Werchrata – krzyż na Stawkach

werchratta

Lokalizacja

Krzyż stoi przy leśnej drodze z Werchraty w kierunku Góry Brusno, na przysiółku Stawki. Najłatwiej go znaleźć jadąc kilkaset metrów drogą w las i patrzeć na prawo. Szczególną wskazówką, która pozwoli nam namierzyć obiekt jest leśna droga po lewej na przeciw tego krzyża.

Inskrypcja

W.S. 1864

Opis Obiektu

Stawyszcze, albo Stawki, to nieistniejący przysiółek Werchraty. Przy drodze przed tym krzyżem były kiedyś gospodarstwa, do dziś zachowały się fundamenty przedwojennych gospodarstw. Po osadzie zostały dwa szczególne znaki, jakimi są kamienne krzyże, jeden z nich jest w ruinie, drugi możemy podziwiać na tle zarośli, które są faktycznie pozostałością po sadach. Na krzyżu mamy tylko datę 1864 i niewiele mówiący skrót: W.S. Litery wydają się być Polskie, być może są to inicjały?

Prawdopodobnie był to krzyż przydomowy w okolicy rozwidlenia dróg. Ciekawostką tego krzyża jest pięć otworów w okolicach ramion. Wygląda na to, że przytwierdzona była do niego metalowa płaskorzeźba Chrystusa.

Kliknij TUTAJ aby zobaczyć prace naprawcze nad krzyżem.

Werchrata – Figura Maryi

werchtara

Lokalizacja

Szukamy w Werchracie cmentarza, kilkaset metrów dalej po tej samej stronie drogi stoi ta figurka.

Inskrypcja

Zbaw Panie lud Twój

Opis Obiektu

Na pierwszej tablicy mamy występujący powszechnie skrót Troparionu, tymczasem na drugiej napisany był zapewne fundator i rok. Niestety ktoś raczej specjalnie rozbił te napisy i pozostało tylko kilka liter z których nie da się nic zrekonstruować.

Mało spotyka się kamiennych figur Maryi, w większości są to krzyże. Przed wojną podobnie jak obecnie nie było w okolicy zabudowań, było pole, co sugeruje, że był to przydrożny krzyż polny.